ملا خليل بن غازي القزويني

370

صافى در شرح كافى (فارسى)

شرك است ، مىافتد و صبرش ، بسيار مشكل است . و خوبْ مددكارى است براى دانش ، بردبارى ، به معنى مدارات ، كه بيان شد در شرح حديث سابق . و خوبْ مددكارى است براى بردبارى ، هموارى ، به معنى لينِ كلمه ، كه بيان شد در شرح حديث سابق . و خوبْ مددكارى است براى هموارى ، فكر در عاقبت كارِ جمعى كه ناهموارى كردند و بلاها بر سر ايشان آمد . [ حديث ] چهارم اصل : [ عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ ، عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ ، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ الْأَشْعَرِيِّ ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَيْمُونٍ الْقَدَّاحِ ، عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ عليه السلام ، عَنْ آبَائِهِ عليهم السلام ، قَالَ : ] « جَاءَ رَجُلٌ إِلى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه و آله ، فَقَالَ : يَا رَسُولَ اللَّهِ ، مَا الْعِلْمُ ؟ قَالَ : الْإِنْصَاتُ ، قَالَ : ثُمَّ مَهْ ؟ قَالَ : الِاسْتِمَاعُ ، قَالَ : ثُمَّ مَهْ ؟ قَالَ : الْحِفْظُ ؟ قَالَ : ثُمَّ مَهْ ؟ قَالَ : الْعَمَلُ بِهِ ، قَالَ : ثُمَّ مَهْ يَا رَسُولَ اللَّهِ ؟ قَالَ : نَشْرُهُ » . شرح : ظاهرِ تقديم إنصات بر استماع ، موافق آنچه مىآيد در « كِتَابُ الصَّلَاةِ » در حديث سومِ باب بيست و دوم كه « بَابُ عَزَائِمِ السُّجُودِ » است كه : « إلَّا أَنْ يَكُونَ مُنْصِتاً لِقَراءَتِهِ مُسْتَمِعاً لَها » اين است كه : « وَ أَنْصِتُوا » در آيت سورهء اعراف : « وَ إِذا قُرِئَ الْقُرْآنُ فَاسْتَمِعُوا لَهُ وَ أَنْصِتُوا » ، « 1 » عطف بر جزا نباشد ؛ بلكه عطف بر جملهء مركّبهء از شرط و جزا باشد ؛ و مراد ، امر به سكوت باشد در جايى كه ارادهء قرائت قرآن باشد تا زود ، شروع در آن شود و منقطع نشود . يعنى : آمد مردى سوى رسول اللَّه صلى الله عليه و آله . پس گفت كه : اى رسول اللَّه ! چه چيز است كه بايد كرد تا دانش ، حاصل شود و فايده دهد ؟ گفت كه : خاموشى در مجلس علم به قصد فرا گرفتن علم . گفت كه : بعد از آن ، چه چيز است ؟ گفت كه : گوش انداختن به سخن دانا .

--> ( 1 ) . اعراف ( 7 ) : 204 .